PinΒρες το κατάστημά σου

Έθιμα του τόπου μας

Αρχική/Έθιμα του τόπου μας
Card cap

Πάσχα στην Κέρκυρα

calendar

22 Απρίλιος, 2021

Στο νησί της Κέρκυρας, στο βορειότερο νησί των Επτανήσων και το δεύτερο σε μέγεθος μετά την Κεφαλονιά, συνυπάρχουν αρμονικά η πυκνή βλάστηση, τα ενετικά κτίσματα, οι αρχαιολογικοί χώροι, το Δελφικό τοπίο, η μουσική, η φυσική ομορφιά με τις απέραντες πεδιάδες, τα φαράγγια, τις λίμνες, τα ποτάμια και τα σπήλαια και φυσικά οι πανέμορφες παραλίες που γίνονται κάθε χρόνο πόλος έλξης για πολλούς τουρίστες εντός και εκτός Ελλάδας.

Ωστόσο, την Άνοιξη υπάρχει κι ένας επιπλέον λόγος για να επισκεφθεί κάποιος την Κέρκυρα. Ο λόγος είναι ότι οι Κερκυραίοι διατηρούν τα ήθη και τα έθιμα τους με μεγάλο ζήλο, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις θρησκευτικές παραδόσεις τους. Το Πάσχα είναι η μεγαλύτερη γιορτή της Χριστιανοσύνης στην Κέρκυρα γι’αυτό και γιορτάζεται ξεχωριστά.  

Τη Μεγάλη Εβδομάδα τόσο η πόλη της Κέρκυρας όσο και τα χωριά της «ντύνονται» στα μωβ, ένα χρώμα που συμβολίζει το πένθος των Παθών. Η κατάνυξη διαχέεται σε όλο το νησί κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Εβδομάδας, με  λιτανείες και με τις φιλαρμονικές και τις χορωδίες να «πενθούν» με μοναδικό τρόπο, δίνοντας στην Ανάσταση μία απόχρωση που δε συναντάται συχνά στην Ελλάδα. Οι επισκέπτες κάθε χρόνο βιώνουν το Πάσχα με θρησκευτική λαμπρότητα, παρακολουθώντας πλήθος λιτανειών, επιτάφιων, εκδηλώσεων και τελετών, οι οποίες ξεκινούν από το Σάββατο του Λαζάρου και τελειώνουν την Τρίτη του Πάσχα με τα «μπάσματα» του Αγίου Σπυρίδωνα, την επανατοποθέτηση δηλαδή του ιερού λειψάνου του αγίου στη λάρνακα.

Την Κυριακή των Βαΐων, τιμάται ο πολιούχος της Κέρκυρας, ο Άγιος Σπυρίδωνας, ο οποίος έσωσε το νησί από την επιδημία της πανώλης το 1630. Μετά τη Θεία Λειτουργία εκείνη τη μέρα, τελείται σε όλη την παλαιά πόλη της Κέρκυρας λιτανεία, στην οποία συμμετέχουν όλες οι φιλαρμονικές του νησιού, οι χορωδίες και τα σχολεία της πόλης.

Τη Μεγάλη Παρασκευή ξεκινούν από νωρίς οι επιτάφιοι των ενοριών, που περνούν από κάθε καντούνι της πόλης, με κορύφωση τον Επιτάφιο της Μητροπόλεως στις 10 το βράδυ, του οποίου η περιφορά τελείται με σχεδόν τελετουργικό τρόπο. Το Μεγάλο Σάββατο οι κάτοικοι ξυπνούν από νωρίς, ώστε να αναπαραστήσουν τον σεισμό που ακολούθησε την Ανάσταση του Κυρίου. Αυτό λαμβάνει χώρα στην εντυπωσιακή τρίκλιτη βασιλική Εκκλησία Επτανησιακού ρυθμού, στην Παναγία τη Φανερωμένη ή, όπως την λένε οι ντόπιοι, στην  Παναγία των Ξένων, που βρίσκεται στην καρδιά της παλιάς πόλης, στην πλατεία του Αγίου Σπυρίδωνα. Έπειτα, σειρά έχει ο Επιτάφιος του Αγίου Σπυρίδωνα, ο οποίος έχει καθιερωθεί να πραγματοποιείται κάθε χρόνο το Μεγάλο Σάββατο από το 1574.

Η Πρώτη Ανάσταση στην Κέρκυρα γίνεται στις 11 το πρωί και συνοδεύεται από το έθιμο των μπότηδων.  Οι μπότηδες είναι τα κανάτια με το λεπτό στόμιο, που είτε θα έχετε δει είτε θα έχετε ακούσει σίγουρα από περιγραφές άλλων. Οι Κερκυραίοι γεμίζουν αυτά τα κανάτια με νερό και τα πετούν από τα μπαλκόνια. Οι μπότηδες σκάνε στα πόδια των ανυποψίαστων περαστικών που τυχαίνει να περνάνε εκείνη την ώρα από τα καντούνια, τα γραφικά σοκάκια του νησιού και με αυτόν τον τρόπο, κατά το έθιμο, διώχνουν το κακό! Μετά το σπάσιμο των κανατιών οι φιλαρμονικές του νησιού ξεχύνονται στους δρόμους της πόλης, ενώ την ίδια στιγμή γίνεται η αναβίωση του εθίμου της «Μαστέλας» στην πλατεία της Πίνιας, το παλιό εμπορικό κέντρο της πόλης. Κάθε χρόνο οι λεγόμενοι Πινιαδόροι ψάχνουν να βρουν κάποιον για να ρίξουν σε ένα βαρέλι γεμάτο με νερό, τη «Μαστέλα», ενώ οι περαστικοί ρίχνουν κέρματα κάνοντας ευχές. Στο τέλος εκείνος που πέφτει στο βαρέλι, παίρνει επάξια και τα χρήματα που είχαν μαζευτεί. Κατά τις 10 το βραδυ τελείται η ακολουθία της Καθολικής Ανάστασης που ολοκληρώνεται μέχρι τις 11, ώστε να έχουν οι πιστοί χριστιανοί τον χρόνο να παρευρεθούν και στη λειτουργία της Ορθόδοξης Ανάστασης, καθώς ως γνωστόν στην Κέρκυρα η Ορθόδοξη και η Καθολική πίστη «συμβιώνουν» αρμονικά. Η Αναστάσιμη Ακολουθία πραγματοποιείται με τη συνοδεία των φιλαρμονικών στο κιόσκι ή αλλιώς στο Πάλκο της Άνω Πλατείας της Εσπιανάδας, της μεγαλύτερης πλατείας των Βαλκανίων.

Μετά το Χριστός Ανέστη του Μητροπολίτη γίνεται μία απερίγραπτη «έκρηξη» πυροτεχνημάτων και βαρελότων. Η γιορτή συνεχίζεται με την τσιλίχουρδα, την παραδοσιακή μαγειρίτσα της Κέρκυρας, της οποίας κύριο συστατικό είναι η συκωταριά του αρνιού, αλλά και με πασχαλιάτικα τσουρέκια, που στο νησί λέγονται «φογάτσες» και «κολομπίνες».

Σε κάθε γωνιά της χώρας μας βρίσκει κανείς μοναδικά ήθη, έθιμα και παραδόσεις, ανάλογα με τη γεωγραφία, τη φύση, την εποχή και την ιστορία της κάθε περιοχής. Αυτά, μαζί με τους ανθρώπους, είναι που κάνουν τον τόπο μας ξεχωριστό.